سرنوشت بازهای عجیبی دارد . آن قدر که باید بنشینی و مدتها در چرای اتفاقات عجیب غریبش پرسه بزنی و دست آخر بی نتیجه برگردی و فقط سکوت کنی ...
یکی از این بازیهای روزگار داستان بهت آور ساختمان پلاسکوی تهران است . ساختمانی که صبح سی ام دی ماه سال 95در آتش سوخت و ساعاتی بعد کاملا فرو ریخت و به ویرانه ای بدل شد . جالب است بدانید صاحب بزرگترین و مرتفع ترین و البته مدرن ترین ساختمان تهران در خیابان جمهوری یعنی همین پلاسکو نیزدر روز ۲۷بهمن ۱۳۵۷در تهران بازداشت و در بهار ۱۳۵۸در زندان قصر، توسط صادق خلخالی اعدام شد.
پلاسکو ساختمانی در ضلع شرقی چهارراه استانبول، تهران بودو از آن بهعنوان اولین ساختمان مرتفع و مُدرن ایران یاد میشد.این ساختمان که در سال ۱۳۳۹ساخته شده بود پس از ۵۶سال، در روز پنجشنبه ۳۰دی ۱۳۹۵بر اثر آتشسوزی فرو ریخت و ۵۹۰واحد تجاریدر آن نابود شد. ساختمان پلاسکو درحالی بعد از ۳٫۵ساعت سوختن، فروریخت که هنوز تعداد زیادی آتشنشان درحال مهار آتشسوزی، در بیرون و داخل ساختمان بودند.
ساختمان پلاسکو توسط حبیبالله القانیان، رئیس انجمن کلیمیان تهران و مالک شرکت پلاسکو، بزرگترین کارخانجات صنایع پلاستیکسازی ایران، ساختهشد. گفته میشد که آیتالله طالقانی در مخالفت با ساختهشدن بلندترین ساختمان تهران توسط یهودیان ایرانی، ابراز مخالفت و نارضایتی کرده بود . پس از انقلاب پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران، ساختمان پلاسکو و ساختمان آلومینیم که آن هم متعلق به حبیبالله القانیان بود، به نفع بنیاد مستضعفان مصادره شدند .
سی ام دی ۱۳۹۵ طبقات هشتم و نهم این ساختمان که بیشتر شامل واحدهای تولیدی لباس بودند و در شیفت شب هم به کار میپرداختند آتش گرفت، آتشسوزی از ساعت ۷:۵۹ آغاز شد.پس از مهار نسبی آتش در ساعات اولیه، تعدادی از مغازهداران این پاساژ برای خارج کردن کالاهای خود به داخل هجوم بردند، همچنین تعداد قابل توجهی آتشنشان در آن هنگام در ساختمان حضور داشتند؛ در این هنگام ساختمان شروع به ریزش کرد. پس از ۴ ساعت از شروع آتشسوزی کل ساختمان پلاسکوی 56 ساله فرو ریخت ...
حبیبالله اِلقانیان رئیس انجمن کلیمیان تهران و سرمایهدار بزرگ یهودی ایرانی بود. القانیان یکی از نخستین غیر نظامیان و نخستین یهودی اعدامی پس از انقلاب بود. وی در روز ۲۷ بهمن ۱۳۵۷ در تهران بازداشت شد و در بهار ۱۳۵۸ در زندان قصر، توسط صادق خلخالی اعدام شد. اعدام القانیان در خروج سریع یهودیان ایران تاثیر بسیار زیادی داشت .
خانواده القانیان به مدت سی سال پیشگام نوآوریهای تجاری و صنعتی در ایران بودند و در این دوره دهها کارخانه و مرکز خرید مدرن را تأسیس کردند. حبیب القانیان از پانزده سالگی کار در هتل یکی از اقوام را آغاز کرد. پس از مدتی همراه با برادرانش در بازار به تجارت پرداخت و بعدها توانست اولین کارخانه صنایع پلاستیک سازی در ایران را تأسیس کند. او از لوازم خانگی گرفته تا در برجسازی سرمایهگذاریهای کلانی داشت .
گفته میشود که خانواده اِلقانیان پس از جنگ جهانی دوم، با امتیازی که برای فروش لباس نیروهای متفقین بهدست آوردند، به ثروت قابل توجهی دست یافتند در سال ۱۳۳۷ القانیان شرکت پلاستیکسازی پلاسکو را در تهران تأسیس کرد و بتدریج پلاسکو را به بزرگترین و پیشرفتهترین شرکت پلاستیک ایران تبدیل کرد و نیز صنایع پروفیل آلومینیم را راهاندازی نمود. بخاطر موفقیتهای اقتصادیاش القانیان به شهرت خاصی در ایران و اسرائیل رسید.
ساختمان پلاسکو واقع در چهارراه استانبول و ساختمان آلومینیم واقع در خیابان جمهوری که نخستین برجهای ایران بودند، بخشی از اموال وی قبل از مصادره توسط جمهوری اسلامی بود. در سالهای دهه ۱۹۷۰ وی و گروه دیگری از اعضای اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران به چین دعوت شدند و زمینههای گسترش روابط بازرگانی میان دو کشور را فراهم کردند
برج شیمشون، ساختمان بورس الماس اسرائیل در شمال تلآویو را هم القانیان ساخته است . حدود دو هفته پیش از پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ ایران القانیان از آمریکا به ایران برگشت و در جلسه تشکل آنها شرکت کرد. در روز ۲۷ بهمن ۱۳۵۷ دولت جدید او را دستگیر کرده و به زندان قصر فرستاد . در دادگاه به اسنادی اشاره شد که ساواک پیرامون ارتباط وی و بسیاری دیگر از سران یهودیان ایران با اسرائیل داشته و به سرمایهگذاریهای گسترده در آنجا پرداخته بودند.
در یکی از اسناد ساواک درباره سرمایهگذاری وی در اسرائیل به تاریخ هفتم اردیبهشت (۱۳۵۵) تحت عنوان «برادران القانیان» آمده است: «آقای حبیب القانیان رئیس انجمن کلیمیان تهران و سرمایهدار معروف یهودی در حال حاضر مشغول احداث ساختمان بزرگ چندین طبقه در بین راه هرتزلیا و تلآویو در اسرائیل است. بلندی این ساختمان سه برابر بلندی ساختمان آلومینیوم یا پلاسکو است .
و در گزارش مورخ ۲۹ دی (۱۳۵۵) میخوانیم: «داود القانیان برادر حبیب سرمایهدار معروف کلیمی در حال حاضر در بین راه تلآویو و تیکوا ۱۲ کیلومتری محل بورس جواهرات اسرائیل مشغول احداث ساختمان ۳۳ طبقه میباشد که عنقریب آماده بهرهبرداری است . وی در دفاعیات خود گفت «اینجانب حبیب القانیان، افتخار میکنم کلیمی ایرانی هستم…
تا به حال هیچ گونه کمک و یا اعانه به نفع اسرائیل نداده و نخواهم داد. من موافق کشتار مردم فلسطین نیستم… افتخار میکنم دارای سهمی از کارخانجات پلاسکو ملامین، پلاستیک شمال، لوله شمال و کارخانه یخچال جنرال الکتریک و پروفیل آلومینیوم میباشم.» وی همچنین تأکید کرد هیچ دارایی به نام او در اسراییل وجود ندارد.
او در وصیتنامهاش از وراثش درخواست کرد که به حسابهایش رسیدگی کنند و بدهکاریهایش را به افراد مربوط پرداخت کنند و حقوق عقب افتاده کارمندانش را به آنان بدهند. او ضمن خداحافظی از خانوادهاش از آنها خواست که یک سال برایش دعا کنند . خاخام های ارشد و فعالان یهودی برای نجات القانیان از سید محمود طالقانی نامهای میگیرند که این پیرمرد ۷۰ ساله فردی خیر بوده و خدمات زیادی به جامعه کرده است، اما راه به جایی نمیبرند. سپس هانی الحسن، نماینده سازمان آزادیبخش فلسطین در تهران و چهرههای روحانی مانند حسینعلی منتظری، سید محمد بهشتی و محمدرضا مهدوی کنی را واسطه میکنند. آنها مطمئن بودند که القانیان اعدام نخواهد شد.
صادق خلخالی محاکمه حبیبالله القانیان و هفت نفر دیگر را سهشنبه شب (۱۹ اردیبهشت ۱۳۵۸) در زندان قصر در دادگاهی که تنها ۲۰ دقیقه بهطول انجامید برگزار کرد و حکم در بامداد چهارشنبه ۲۰ اردیبهشت تیرباران شد. وی در دادگاه از داشتن وکیل محروم بود. در زندان او از سوی صادق خلخالی به جرایم «جاسوسی به نفع دولت غاصب صهیونستی اسرائیل» و «معاونت در کشتار بیرحمانه هرروزه مردم مبارز فلسطینی» به «دوستی با دشمنان خدا و دشمنی با دوست خدا»، «فساد در زمین»، «محاربه با خدا و رسول خدا و نائب امام زمان و تمام مردم محروم» و «سد راه خدا و سد راه بهروزی تمام خلقهای مستضعف جهان» محاکمه و محکوم به اعدام شد .
نهایتا پلاسکوی 56 ساله که یک بار مرگ صاحبش را در سال 57 دیده بود این بار خود نیز به کام مرگ رفت و برای همیشه پلاسکوی خیابان جمهوری به حافظه تاریخ پیوست ... !!!